zaterdag 29 oktober 2011

Cultuur opsnuiven in Gent.

Dinsdag 17 oktober, 7.57u, Station Leuven, perron 6. De start van onze dagtrip naar Gent in het kader van het vak Pedagogisch Erfgoed.

Eerste halte: Amsab-ISG. Deze archiefinstelling verzamelt en bewaart erfgoed van socialistische organisaties vanaf het begin van de 19de eeuw. Ze ordenen het materiaal en iedereen kan documenten/beeldmateriaal opvragen uit het archief. Het gaat niet enkel om archiveren. Amsab is ook een publieksinstelling, ze proberen een zo ruim mogelijk publiek aan te spreken door o.a. tentoonstellingen te organiseren en mensen actief te betrekken (vb. kookdag kinderen-senioren). 

Waarom dit interessant zou kunnen zijn bij het ontwerpen van een volkshogeschool? Amsab heeft heel wat materiaal over hoe volkshogescholen er vroeger uitzagen en waar ze precies voor dienden. Zeker gaan kijken op www.amsab.be dus!

Tweede halte: de Vooruit! Voor ons bezoek aan dit centrum was het mij enkel bekend als een plaats waar veel feestjes georganiseerd worden. Dat is ook zo, maar er is meer! De Vooruit kent een bewogen geschiedenis. Wat me hier vooral van bijgebleven is, is dat het gebouw is opgericht door en voor het volk. Dit mag heel letterlijk genomen worden: leden van de socialistische partij hebben allemaal zelf hun steentje bijgedragen bij de realisatie van het hedendaagse kunstencentrum door mee te financieren in het startkapitaal. Van 1918 tot 1940 was de bloeiperiode van het centrum. Daarna ging het bergaf: tijdens WO II werd de huidige concertzaal gebruikt als varkensstal en tot begin jaren '80 stond het prachtige gebouw gewoon leeg. In 1983 werd de Vooruit uitgeroepen tot beschermd monument en sindsdien was de grootste uitdaging de restauratie van het gebouw. Vandaag biedt de Vooruit als kunstencentrum voor elk wat wils: concerten, tentoonstellingen, publieke debatten, fuiven, noem maar op (bron: http://vooruit.be/nl/gebouw).


Wat me bij dit bewogen verhaal het meest heeft aangegrepen, is het feit dat het centrum daadwerkelijk een realisatie van het volk zelf is. Mensen die zelf mee investeren in een project dat niet enkel voor henzelf is, maar voor de hele gemeenschap. Iedereen was fier op het gebouw, trots dat zij zelf mee aan de basis lagen van deze pracht. Zo creëer je dus een gemeenschapsgevoel. Voor en Door het Volk. Jammer, maar zoiets krijg je vandaag de dag nooit meer klaar. Of misschien wel? Maar op een andere manier? Misschien trek ik hier te snel mijn conclusies? In ieder geval, het heeft ooit gewerkt, misschien werkt het nu ook nog, maar op een andere manier? Dit moet ik zeker onthouden.


In de namiddag trokken we naar het Dr. Guislain Museum, alwaar we de tentoonstelling 'Gevaarlijk Jong' mochten bezichtigen. Wat dit museum zo speciaal maakt, is de plaats waar het allemaal georganiseerd is, namelijk in een psychiatrische instelling. Een mooi initiatief, vind ik persoonlijk. Op die manier probeert men het taboe dat vandaag nog steeds rond psychiatrie heerst, op een subtiele manier te doorbreken. Het is niet zo dat het 'opgesloten gevoel' bij de patiënten overheerst en ook bezoekers wanen zich niet meteen in een instelling. Wanneer iemand beslist om het museum te bezoeken, komt hij of zij ook meteen in een instelling terecht en leert deze persoon ook meteen hoe zo'n instelling er echt uitziet. 


Een uitstekende poging om mensen met psychiatrische problemen op deze manier een plaats te geven in onze huidige maatschappij lijkt me. Ze worden niet langer weggeduwd in een hokje, ze worden ook niet gekenmerkt door één of ander teken/een uniforme outfit waardoor toch duidelijk blijkt dat ze 'anders' zijn. Neen, ze lopen gewoon door het gebouw, net als iedereen.



Geen opmerkingen:

Een reactie posten