In haar tekst 'The Cosmopolitical Proposal' doet Isabel Stengers een oproep om even stil te staan bij ons handelen. Dit doet ze door te spreken over 'de idioot'.
De idioot is diegene die niet kan spreken, maar wel aanwezig is. Hij is diegene (of datgene?) die andere mensen die voortdurend in beweging zijn, doet vertragen in hun denken. Hij wijst erop dat er 'misschien wel iets belangrijkers is'. Maar wat? Dat zegt hij niet, hij kan immers niet spreken.
We hebben de neiging om te zeggen: "Zeg ons wat er scheelt, dan kunnen we er iets aan doen." Maar er zijn altijd dingen die niet op die manier gezegd kunnen worden en die we hierdoor missen!
Vaak heerst er een algemene tendens dat men de idioten 'liever niet laat spreken'. Men creëert een geïmmuniseerde omgeving waarin men doorheen het leven raast. We hebben vaak geen oog voor de idioot die aanwezig is. We worden er het liefst van al zo weinig mogelijk mee geconfronteerd.
Voorbeeld: Gisteren nog kwam er in een fakbar in Leuven een ietwat sjofel geklede man binnen, die helemaal niet voldeed aan de 'normen' die horen in een fakbar: namelijk jong zijn, veel vrienden hebben en student zijn. Hij droeg een kapotte jas en droeg een niet meteen welriekende geur met zich mee. Reacties van de aanwezigen: wegkijken, aan de kant gaan. Toen ik dan vertelde aan een metgezel (socioloog-in-wording) dat dit me toch maar een wrang gevoel bezorgde, zei hij: "Mensen reageren altijd liever door weg te kijken dan door naar deze persoon te kijken en geconfronteerd te worden met hun aanwezigheid. Bij zwervers is dat ook zo."
De idioot was dus letterlijk aanwezig in de fakbar en iedereen deed zijn best om er toch maar geen aandacht aan te moeten schenken. Iedereen feestte verder in zijn of haar geïmmuniseerde omgeving waar duidelijk geen plaats was voor een idioot als hem.
Maar hoe doe je dat nu, de idioot laten spreken? Dingen laten spreken? Genk laten spreken?
In eerste instantie is het belangrijk om hierbij stil te staan. Het is belangrijk dat wij stilstaan bij de situatie in Genk, maar het is evenzeer belangrijk dat de inwoners en het stadsbestuur van Genk even stilstaan bij het leven in Genk. Men bouwt maar, men maakt maar toekomstplannen, maar vraagt iemand zich eigenlijk af of er niet 'iets belangrijkers is'? Of we wel goed bezig zijn?
Een gemeenschap vormen draait rond 'Samen Leven met Iedereen'. Dus hoort iedereen ook een stem te krijgen. Een TO DO voor ons als pedagogen zou dan ook kunnen zijn: Luisteren naar de idioten, luisteren naar iedereen en ervoor proberen te zorgen dat iedereen de stem krijgt die hij/zij/(het?) verdient.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten