Na een feedbackgesprek met Jan vlak voor de kerst'vakantie' werden me weer wat ideeën gegeven die ik verder zou kunnen uitwerken.
Zelf had ik een schema gemaakt met mijn tot nu toe verzamelde informatie. Een schema met een wie, wat en waar-categorie. Wie: iedereen, Wat: basisbehoeften, Waar: publieke ruimte.
Er werd me aangeraden om de eerste categorie op de achtergrond te houden. Hier zal ik dan ook niet meer verder op ingaan.
De derde categorie, Publieke Ruimte, hier ga ik wel mee verder. Belangrijk om hierbij te onthouden is dat niet elke ruimte waarvan je zou denken dat ze publieke ruimte is, dit ook werkelijk is. De Oude Markt in Leuven bijvoorbeeld: Dit is een geprivatiseerde ruimte, ze is toegeëigend door de cafébazen die hier een café of taverne uitbaten. Wanneer je hier een 'permanent breakfast' zou houden, zouden ze boos worden, je zou immers aanzien worden als concurrentie en je 'hebt niet het recht om daar zomaar gratis eten aan te bieden'.
Publieke ruimte is niet-toegeëigende ruimte. De Oude Markt is dit duidelijk wel.
Nog even over 'Permanent Breakfast'. Het is niet zomaar ontbijten op een publieke plaats. Het is ook een performance, ze willen iets laten zien aan andere mensen, het geeft relaties tussen mensen weer. Permanent Breakfast lokt reactie uit: Wat als je op een grensplaats gaat ontbijten? Op een grensplaats van 2 wijken die amper met elkaar in contact komen bijvoorbeeld? Wat zou dat uitlokken?
TO DO: ook nog zoeken naar andere initiatieven zoals Permanent Breakfast (zelfs al te vinden op hun website!)
Waar ik zeker dieper op ingaan is categorie 2: basisbehoeften. Meer bepaald één specifieke basisbehoefte die niet altijd even vanzelfsprekend lijkt: HUMOR.
Humor brengt vanzelfsprekend 'lachen' met zich mee. Een lachende gemeenschap, wat is dat? Vb. iemand struikelt, alle Italianen en Turken in de buurt lachen. Het is een ander soort gemeenschap. Ik moet er wel zeker rekening mee houden dat ik humor niet zie als Het Goede dat iedereen terug samen zal brengen in één grote gemeenschap. Ik mag het zeker niet romantiseren, lachen verbindt niet iedereen. Het is niet altijd zomaar 'leuk'. Ik zal eerder moeten onderzoeken wat humor dan wel doet?
WAT DOET HUMOR/LACHEN?
- Lachen is het doorbreken van de sociale orde. Je lacht als je jezelf geen houding weet te geven, je lacht als je ongewone dingen ziet.
- Lachen is ook UITlachen, er is vaak wel iemand die er NIET mee kan lachen. vb. Cartoons in Denemarken: waar Mohammed stond afgebeeld. Werd erg bekritiseerd vanuit de moslimgemeenschap.
- Lachen en humor gebruikt men ook om bepaalde kwesties aan de kaak te stellen. Dit is tegenwoordig de manier van humor die vaak in de kijker staat. Dit is dan ook het domein van de cabaretiers/stand-up comedians die tegenwoordig erg talrijk én succesvol zijn. Binnen deze categorie zit een vreemde eend in de bijt: het gezelschap Neveneffecten. Zij slagen er bijvoorbeeld in om niemand persoonlijk uit te lachen. Ze benaderen altijd 'categorieën' (vb. de Hendriken), 'organisaties' (vb. SABAM), 'programma's' (vb. Belspelletjes: ze censureerden de grote baas van deze spelletjes omdat ze niets hadden tegen deze persoon op zich)
NEVENEFFECTEN
In vorige blogberichten heb ik het al eens over hen gehad. Jan had me al eens aangeraden om dieper op hun werkwijze in te gaan. Ik ben dan op zoek gegaan naar interviews en andere bronnen van informatie via Google, maar zonder al te veel resultaat. Toch raadt Jan me opnieuw aan om hier extra aandacht aan te schenken. Wat de Neveneffecten doen, is immers eigenlijk een manier van onderzoek. Ze stellen iets aan de orde zodat iedereen kijkt.
Ze vertrekken vanuit het uitgangspunt dat er 'ergens iets mis is', opmerkelijk hierbij is dat ze niet meteen vertrekken vanuit het beseft dat ze een oplossing zullen vinden. Van hieruit zal ik ook hun werkwijze nog verder uitdiepen. 'Wat doen de neveneffecten?' 'Hoe maken ze hun programma (Basta!)?' zijn vragen waar ik me de volgende maand(en?) mee zal bezighouden. Ik zal naar afleveringen 'kijken', ik zal informatie over hen 'lezen' en dit alles ook 'bestuderen'. Uiteindelijk zou ik dan moeten komen tot een analyse van hun strategieën, hun onderzoeksstrategieën en hier in principe een seminarie over moeten kunnen geven. En hopelijk zal ik uiteindelijk dan ook mijn eigen onderzoeksstrategie ontwikkelen.
Misschien kan ik daarna ook zelf een onderzoek uitvoeren in Genk, vertrekkende vanuit het vermoeden 'dat er iets mis is'? Er zijn zoveel professionele voorzieningen... Misschien kan mijn onderzoek hiervan de neveneffecten aantonen?
Op het eerste zicht lijkt dit misschien nog veraf te staan van een educatief ontwerp. Maar eigenlijk is dit helemaal niet zo. Een educatief ontwerp kan zijn: je DOET iets door iets op een bepaalde manier te ONDERZOEKEN. Je onderzoek kan iets teweegbrengen.
2 vragen die ik in mijn hoofd zal houden: Wat is het pedagogische voor mij? Wat de Neveneffecten doen, is dat wat een volkshogeschool vandaag is?